Ας μιλήσουμε για το άσυλο. Το πανεπιστημιακό άσυλο. Το παρακάτω κείμενο είναι απόσπασμα από άρθρο της στήλης 'sonar' του περιοδικού 'Υποβρύχιο', τεύχος 45.

"Τι είναι τελικά το πανεπιστημιακό άσυλο;
Μετά την εισβολή των τανκς στο Πολυτεχνείο το 1973 και καθώς ήρθε η μεταπολίτευση, άνοιξε μια ολόκληρη κουβέντα για τη νομοθετική κατοχύρωση του πανεπιστημιακού ασύλου. Τελικά κατοχυρώθηκε το 1982 με νόμο το 1268/1982. Επειδή πολλά ακούγονται, ας δούμε περιληπτικά τι όριζε ο νόμος: «Για την κατοχύρωση της ακαδημαϊκής ελευθερίας, της ελεύθερης επιστημονικής συζήτησης και της ελεύθερης διακίνησης των ιδεών, αναγνωρίζεται το πανεπιστημιακό άσυλο και συνίσταται στην απαγόρευση επέμβασης της δημόσιας δύναμης στους χώρους αυτούς χωρίς την άδεια αρμόδιου οργάνου του ΑΕΙ». Επίσης προβλέπει ότι τα άσυλο καλύπτει όλους τους χώρους των ΑΕΙ. Ενώ για την άρση του είναι απαραίτητη η ομόφωνη άδεια τριμελούς αρμόδιου οργάνου (η Επιτροπή Ασύλου συγκαλείται έκτακτα κι απαρτίζεται από τον Πρύτανη, ένα μέλος ΔEΠ κι ένα φοιτητή εκλεγμένο από τους συγκλητικούς φοιτητές). Σε περίπτωση που δεν επιτευχθεί ομοφωνία τότε συγκαλείται η Σύγκλητος (μόνιμο πανεπιστημιακό όργανο που περιλαμβάνει τον πρύτανη, τους προέδρους των τμημάτων, έναν εκπρόσωπο των φοιτητών από κάθε τμήμα κ.ά. - συνολικά 15 άτομα) που πρέπει να αποφασίσει κατά πλειοψηφία 2/3.
Η κατάσταση θα αλλάξει με το νόμο - πλαίσιο που πέρασε το 2007 η υπουργός Παιδείας Μ. Γιαννάκου, παρά τις τεράστιες αντιδράσεις του φοιτητικού κινήματος και μερίδας της πανεπιστημιακής κοινότητας. Η συλλογιστική του νόμου προωθεί το… κουτσούρεμα του ασύλου: Πρώτον παραλείπεται η αναφορά στην ελεύθερη διακίνηση ιδεών εντός του ασύλου και αντικαθίσταται από «την προστασία του δικαιώματος στη γνώση, τη μάθηση, την εργασία των μελών της ακαδημαϊκής κοινότητας (…) έναντι οποιουδήποτε επιχειρεί να το καταλύσει». Ο νόμος- πλαίσιο στην ουσία περιορίζει την καθεαυτό έννοια του ασύλου, καθώς προβλέπει την ελεύθερη διακίνηση ιδεών όχι για όλους αλλά μόνο για την ακαδημαϊκή κοινότητα. Έτσι δίνει τη δυνατότητα στο κράτος, τις πανεπιστημιακές αρχές κ.ά. να χαρακτηρίσουν τη φοιτητική κατάληψη ή οποιαδήποτε κινητοποίηση στα πανεπιστήμια – κατάλυση του ασύλου, εφόσον «παραβιάζεται το δικαίωμα στην εργασία μερίδας εργαζομένων στο ίδρυμα». Το άσυλο συρρικνώνεται και χωροταξικά μόνο στους χώρους που διεξάγεται έρευνα κι εκπαιδευτική διαδικασία. Τέλος, το όργανο που αποφασίζει για την επέμβαση της αστυνομίας είναι το Πρυτανικό Συμβούλιο (απαρτίζεται από τον Πρύτανη, τους δύο Αντιπρυτάνεις, έναν εκπρόσωπο των φοιτητών και τον Προϊστάμενο Γραμματείας) και η συγκατάθεση δίνεται με απλή κι όχι ενισχυμένη πλειοψηφία. "

Μετά λοιπόν από τα παραπάνω πληροφοριακά ας μπούμε και λίγο στην ουσία. Ποιοι δεν θέλουν το άσυλο; Όλοι όσοι δεν τους συμφέρει να συναθροίζονται και να αποφασίζουν ελεύθερα οι φοιτητές. Ποιους δεν συμφέρει; Αυτό ας το απαντήσουμε όλοι μας. Μα, θα μου πείτε, οι έκνομοι που καταφεύγουν στο άσυλο και αποφεύγουν τη σύλληψη; Πρώτον, γιατί δεν φροντίζει η αστυνομία να τους συλλάβει πριν μπουν στο άσυλο; Δεύτερον, πιστεύει κανείς ότι θα σταματήσει ή έστω θα μειωθεί η εγκληματικότητα αν καταργηθεί το άσυλο; Τρίτον, όσοι παραγματικά παρανομούν και καταστρέφουν αλόγιστα παραμένουν ασύλληπτοι ακόμα και αν δεν καταφύγουν στο άσυλο. Είναι οι γνωστοί προβοκάτορες που τους έπιασε η κάμερα να συνδιαλέγονται και να πηγαίνουν χέρι χέρι με τους αστυνομικούς. Είναι τα παραπλανημένα παιδιά που επίτηδες τους αφήνουν να προκαλούν ακριβώς για να έχουν δικαιολογία για περισσότερη αστυνόμευση, περιστολή ελευθερίών κλπ. Μήπως τελικά γι αυτό ο Κακλαμάνης καταστρέφει τα πάρκα της Αθήνας; Για να μην μπορούν να 'σουτάρουν' τα πρεζάκια, άρα θα περιοριστεί η χρήση ναρκωτικών;
Μιλάμε για δυο διαφορετικά πράγματα που ακόμα μια φορά η εξουσιάζουσα τάξη προσπαθεί να τα μπλέξει για να πετύχει το σκοπό της.
Από τη μια έχουμε την εγκληματικότητα. Τα αίτια της, όπως αποδεικνύονται από την επιστήμη (κοινωνιολογία, ψυχολογία κλπ) βρίσκονται κυρίως στην άθλια οικονομική και πολιτιστική κατάσταση που οδηγείται ο κόσμος από αυτούς τους ίδιους που θέλουν περισσότερη 'ασφάλεια'. Φυσικά, δεν μπορούν να απαλείψουν αυτά τα αίτια. Δεν μπορούν γιατί δεν θέλουν.
Από την άλλη έχουμε τις -ελάχιστες- ελευθερίες που μας έχουν απομείνει. Είναι ελευθερίες που μας επιτρέπουν να σκεφτόμαστε, να επικοινωνούμε με άλλους, να αποφασίζουμε, να δρούμε. Αυτές τις ελευθερίες θέλουν να περιορίσουν ή και να καταργήσουν. ΤΟΥΣ ΠΟΝΑΕΙ ΠΟΛΥ ΠΟΥ ΟΙ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥΣ ΧΑΛΑΝΕ ΤΗ ΣΟΥΠΑ ΚΑΘΕ ΤΟΣΟ. ΤΟΥΣ ΤΣΟΥΖΕΙ ΠΟΥ ΥΠΑΡΧΕΙ ΕΝΑΣ ΧΩΡΟΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΣΤΕΙΛΟΥΝ ΤΑ ΣΚΥΛΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΜΑΖΕΨΟΥΝ ΤΟ ΚΟΠΑΔΙ. Αυτός και μόνο αυτός είναι ο λόγος που τα χουν βάλει με το άσυλο. Είναι ο ίδιος λόγος που έκανε τη χούντα να μπει με το τανκ στο Πολυτεχνείο.
Κλείνοντας, επειδή υπάρχουν άλλοι που τα λένε καλύτερα από μένα δείτε και το ακόλουθο. Είναι απόσπασμα από το ίδιο άρθρο.

«Το πανεπιστημιακό άσυλο παραβιάζεται εδώ και πολλά χρόνια από μικρές ομάδες με ακραίες συμπεριφορές που στρέφονται αυταρχικά εναντίον της ελευθερίας των φοιτητών και διδασκόντων»

«Ομάδες ελάχιστες εν σχέσει προς τον όγκο του φοιτητικού κόσμου, οι οποίες δια τις στάσεώς τους, παρά πάσαν έννοιαν δικαίου και ελευθερίας, προσπαθούν να εμποδίσουν την άσκησιν του αναφαίρετου δικαιώματος των φοιτητών, όπως μορφωθούν».

"Η πρώτη δήλωση είναι απόσπασμα από ομιλία του πρωθυπουργού στη Βουλή, κατά τη διάρκειά των Δεκεμβριανών του 2008. Η δεύτερη αποτελεί το αιτιολογικό, βάση του οποίου άρθηκε το άσυλο της Νομικής, το Μάρτη του 1973. Κι εμμέσως και οι δυο θέτουν το ίδιο ερώτημα: σε μια «δημοκρατία που σκοτώνει», όπως κραύγαζε η εξεγερμένη νεολαία του Δεκέμβρη, το πανεπιστημιακό άσυλο είναι "περιττή πολυτέλεια"; Στην Ελλάδα του 2009 -με την πάγια και διαρκή αστυνομική αυθαιρεσία και ατιμωρησία (βλ. υπόθεση ζαρντινιέρα), τις συλλήψεις στο σωρό, το δόγμα «σε κάθε πορεία χημικά κι αστυνομία»- το άσυλο είναι «παρωχημένη πρακτική»; Επιπλέον σε ένα πανεπιστήμιο, που θα λειτουργεί αμιγώς επιχειρηματικά, το άσυλο θεωρείται «ελληνική παραδοξότητα» αφού νομιμοποιεί τις... παραφωνίες των γενικών συνελεύσεων, των καταλήψεων, των κινητοποιήσεων.
Εκατοντάδες αποφάσεις γενικών συνελεύσεων έχουν παρθεί (ήδη από το εντυπωσιακό φοιτητικό κίνημα του 2006-7) που καταδικάζουν τον νόμο-πλαίσιο, τη συνακόλουθη περιστολή του ασύλου, αλλά και τις κυβερνητικές μεθοδεύσεις για άρση του στις κατειλημμένες σχολές κατά τις μέρες του Δεκέμβρη. Ενώ ισχυρή είναι η αντίδραση του φοιτητικού κινήματος και μερίδας πανεπιστημιακών (ΠΟΣΔΕΠ) ενάντια στις σκέψεις για κατάργηση του. Οι υποστηρικτές του ασύλου ισχυρίζονται ότι οι προθέσεις των «από πάνω» για κατάργηση του, στοχεύουν στην ποινικοποίηση του φοιτητικού κινήματος και των αγώνων, αφού με ευκολία θα μπορεί η κατάληψη ή οποιαδήποτε κινητοποίηση των φοιτητών ή των πανεπιστημιακών να βαφτίζεται «παρακώληση» του εκπαιδευτικού έργου, γεγονός που θα επιφέρει επεμβάσεις της αστυνομίας στα πανεπιστήμια, συλλήψεις κ.ά. Επιπλέον επισημαίνουν ότι εάν δεν υπήρχε ο θεσμός πολύ δύσκολα θα μπορούσε να συγκληθεί το Συντονιστικό των Φοιτητικών Συνελεύσεων και Καταλήψεων, με τη συμμετοχή εκατοντάδων φοιτητών μετά τις πορείες, που χτυπιούνται από την αστυνομία."

Η άρση του ασύλου θα σημάνει σημαντικότατη ήττα για το φοιτητικό κίνημα. Ίσως το τελευταίο δραστήριο και αποτελεσματικό κίνημα που δραστηριοποιείται στην Ελλάδα. Αυτή η ήττα θα είναι ήττα όλων των ανθρώπων που προσβλέπουν σε έναν άλλο, πιο ισότιμο, πιο δίκαιο, πιο ανθρώπινο κόσμο.