Κάλλιο αργά παρά ποτέ... Καθώς όμως όλα τα σημαντικά έργα είναι υπεράνω χρονολογιών και παντός καιρού, η παρουσίαση του βιβλίου αυτού δεν είναι ανεπίκαιρη. Κι ας έχουν προηγηθεί άλλοι 46000 αναγνώστες πριν από μένα (αγοραστές δηλαδή, οι αναγνώστες σίγουρα είναι ακόμη περισσότεροι) και ας έχουν περάσει τρία χρόνια από τότε εκδόθηκε αυτό το .... του Ευγένιου Τριβιζά. Αυτό το ... τι; Παραμύθι, μυθιστόρημα, ποιητική αλληγορία, θεατρικό δράμα; Όλα αυτά μαζί;
Τον Ευγένιο Τριβιζά ακόμη κι όσοι δεν τον ξέρετε σαν όνομα, σίγουρα θα έχετε ακουστά κάποιο από τα πάνω από ...100 βιβλία του και τους ήρωες του. Γιατί δεν νόμιζω να υπάρχει κάποιος που δεν θυμάται τον δαιμόνιο δημοσιογράφο Πίκο Απίκο, τον Αιμίλιο το μήλο, τη Μάτα την ντομάτα, τη Μαρουλίτα το μαρούλι και όλους τους άλλους ήρωες εκείνης της αγαπημένης Φρουτοπίας των παιδικών μας χρόνων.
Ο Ευγένιος Τριβιζάς έχει την ανατροπή των στερεότυπων στο αίμα του. Και μόνο το γεγονός ότι είναι καθηγητής της Εγκληματολογίας (!) στο πανεπιστήμιο του Reading και συγχρόνως είναι ο μεγαλύτερος έλληνας παραμυθάς, ένας γνήσιος ποιητής ονείρων, αποδεικνύει ότι δεν πρόκειται για έναν συμβατικό χαρακτήρα. Και είναι επιπλέον ένας από τους λίγους Έλληνες λογοτέχνες που έχει καταφέρει να έχει διεθνή απήχηση, όχι στο ...μιλητό αλλά στην πράξη (Τα "τρία μικρά λυκάκια" του είναι best-seller στις ΗΠΑ!). Και κατάφερε να ξεχωρίσει σε ένα χώρο πολύ δύσκολο, αυτόν της παιδική λογοτεχνίας. Όπου η πλειονότητα των εκδόσεων μοιάζει με τις ...χάντρες που έδιναν οι Ευρωπαίοι άποικοι στους σαστισμένους ιθαγενείς, για να τους εντυπωσιάσουν και να τους δελεάσουν. Είναι εξίσου φανταχτερές αλλά και το ίδιο ανούσιες, μέσα σε μια σύγχυση του παιδικού με το παιδαριώδες.
Η "τελευταία μαύρη γάτα" είναι ένα βιβλίο ανατρεπτικό και πολυεπίπεδο. Και έχοντας επίγνωση των αναλογιών και των μεγεθών θα μπορούσε να συγκριθεί με την περίφημη "Φάρμα των ζώων". Αυτό το μυθικό βιβλίο του Orwell, το οποίο με αλληγορικό τρόπο, με ήρωες γουρούνια, άλογα και άλλα ζωντανά, αφηγείται την άνοδο και την πτώση της Ρωσικής Επανάστασης. Και τα δύο βιβλία κατάφεραν το καθένα με τον δικό του τρόπο να φέρουν στο φως οδυνηρές αλήθειες των καιρών (τόσο οδυνηρές που ο Orwell τελικά κατηγορήθηκε και σαν ...φασίστας!).
Η αλήθεια ασφαλώς είναι σκληρή. Και το βιβλίο έχει και αρκετές σκληρές εικόνες. Γι' αυτό άλλωστε είναι ένα παραμύθι για λίγο μεγαλύτερα παιδιά (δεν θα το βρείτε στον τομέα με τα παιδικά βιβλία). Είναι για παιδιά που μόλις έχουν αρχίσει να συνειδητοποιούν το Μεγάλο Παράλογο που συνιστά τόσο ο θάνατος αυτός καθαυτός, όσο ακόμη περισσότερο, ο θάνατος από ανθρώπου χέρι. Κάπου γίνεται και πικρό, "πατάει" και μια τσιμπιά στην καρδιά. Είναι όμως συνάμα και αστείο, γλυκό και τρυφερό, συγκινητικό και με ένα μεγάλο πλεόνασμα ανθρωπιάς, σε μια εποχή που ακατάσχετα παράγεται πλεόνασμα μίσους. Τα έχει όλα, όπως και η ίδια η Ζωή άλλωστε, αντιφατική και γοητευτική μαζί. Και αποδεικνύει για άλλη μια φορά ότι μέσα από τη φαινομενικά ελαφριά φόρμα του παραμυθιού, μπορεί να ειπωθούν τα πιο σοβαρά πράγματα. Και χωρίς διδακτικό τόνο, χωρίς αυτό το περίφημο απειλητικά υψωμένο δάχτυλο. Και μέσα από μια ιστορία και μια αφήγηση εξαιρετική, διόλου προσχηματική, με αυτοσυνέπεια και ειρμό, χωρίς τερατολογίες, λογικά χάσματα και απιθανολογίες που υποτιμούν τη νοημοσύνη των παιδιών. Και με μια φαντασία οργιάζουσα σαν τροπική βλάστηση! Με έξυπνα λογοπαίγνια ("συνεργάτοι και συνεργάτες", "συμφωνώ με τον προνιαουρίσαντα συνάδελφο") και χαριτωμένα στιχάκια (το αγαπημένο μου: "η αγάπη έχει τόσες λύπες, όσες η γραβιέρα τρύπες"!)
Η υπόθεση: σε ένα μακρινό νησί τα μέλη μιας μυστικής αδελφότητας προληπτικών καταφέρνουν να πείσουν τους νησιώτες ότι οι μαύρες γάτες φέρνουν γρουσουζιά και είναι υπεύθυνες για όλα τα κακά και τα δεινά του τόπου. Έτσι αρχίζει ένας ανελέητος διωγμός με δηλητήρια, παγίδες και χίλιους δύο απάνθρωπους τρόπους. Ο διωγμός σχεδόν θα επιτύχει το σκοπό του. Σχεδόν όμως, γιατί μία μαύρη γάτα (ο ήρωας του βιβλίου) έχει απομείνει ζωντανή. Τα μέλη της αδελφότητας είναι αποφασισμένα να τη βρουν και να την εξοντώσουν. Θα τα καταφέρουν;